Claude Monet

Monet bir çağa, klasik ve koyu renkli resimlerdense; ışığın doğa üzerinde yarattığı oyunları ve renk yelpazesinin ne kadar geniş olabileceğini göstermiştir. Fırçanın tabloya dokunduruluş şekli adeta resimleri hareketli hale getirmiştir. Bakan kişi tablodaki anı yaşamakta ve kendini bu tablonun içinde bir yerde görebilmektedir. Monet, hayatın yansımalarını gösterir. Sanatı insana yakınlaştırır, onu üçüncü şahıs olarak geride veya dışarıda bırakmaz. Orangerie Müzesi’nde duvardan duvara kaplı olan nilüfer resmi bu ortak olmayı kanıtlar niteliktedir adeta.

Eğer ki renkler, ışık olduğu sürece var olabiliyorlarsa, ışığın çeşitlerini yansıtmak doğaya duyulan tutkunun ve hayat coşkusunun dile getirilmesi değil midir? Ya da insanın kendine yarattığı küçük renkli dünyanın bir ifadesi değil midir? Hayatın siyah ve tatsız renkleri uğramaz bu eserlere. Gerçeklik hissini kaybetmeden renklerle duygu dünyalarında gezinmek belki de Monet’yi bu kadar özel kılıyor. Monet, eserlerine ruhun depresif ve karanlık tarafını yansıtmaktansa, kırılganlığı ve hassaslığı yansıtır. Bir Monet tablosuna bakarken hafiften bir müzik başlar, o müzik ince ince akar ve beynin derinlerine iner. Sanki birazdan hafif bir yağmur yağacak ve tüm doğa sevinç çığlıkları atacaktır. Doğaya duyulan aşk vardır her darbede. Duygu dünyasında yalnız olduğu için mi yoksa tamamlanmışlık hissini fazlasıyla yaşadığı için mi bunca güzel kareye imzanı atmış bilinmez ama Monet’nin gözü ayrıntıyı sever. Değişen mevsimler ve ışığın türlü halleri bu ayrıntıyla bakan gözün en sevdiği noktalardır. Bu yüzdendir ki, İzlenimcilik akımının en önemli ayırt edici noktaları küçük ama gözle görülebilir fırça darbeleridir.

Monet, dışarda ve görünür olanı süzgeçten geçirerek verir. İniş çıkışlardan yorulan bir ruh için ne de güzeldir o eserlerde kaybolmak, kaybolabilmek. Mutlu tablolardır, Monet’nin mutlu tabloları.

The post Claude Monet’nin Eserleri Bize Ne Gösterir? appeared first on Sanat Duvarı.

Empresyonizm ve Realizm

Empresyonizm diğer adı ile izlenimcilik, doğadaki unsurların kişinin içinde oluşturduğu  duygusal  etkileri yansıtmayı hedefler. Başka bir deyişle izlenimci sanatçılara göre, kişi gördüklerini doğrudan doğruya değil, gördüğü objenin kendi içinde uyandırdığı duygu ve düşünceleri   ele alarak resme yansıtmalıdır. Nesnellik ve gerçekçilik ikinci planda, öznellik ve kişisel yorumlar ve sanatçının hayal dünyası ön plana çıkmalıdır. Bu akımın öncüleri Cladue Monet ve Camille Pisaroʼdur. Realizm yani gerçekçilikte ise, sanatçı nesnelliği ön planda tutarak çevresinde gözlemlediği figürleri ya da objeleri gördüğü gibi resme aktarır. Hayal dünyasını ve duygusallığı ikinci plana atarlar. Bu akımın resimdeki öncüsü ise Gustave Courbetʼtir. Realizmde konu olarak köy, köy hayatı, işçiler ve benzeri konular  işlenir.

Realizmden Empresyonizme

Empresyonizmin içinde aslında biraz da realizm gizlidir. Çünkü kişi izlenimlerini resme aktarırken ne kadar hayal dünyasını ve duygularını kullansa da, izlenimi, yani gördüğü obje ya da subje ile gerçek hayattan bir parça koparır. Üstelik resmi yaparken kendi içinde uyanan duyguların gerçek hayat ile alakalı olup olmadığını kimse bilemez. Ama bunun üzerine örnekler verip tartışabiliriz. Mesela, bir manzara resmi yaparken etraf yeşillik, çiçekli ve de güneşliyse, bunu olduğu gibi aktarmak yerine duygu haline göre havayı yağmurlu olarak  değiştirmek ne kadar realizme aykırı gibi gözükse de, bu durum kişiye göre gerçekçiliği bozmayabilir. Çünkü yağmurlu hava gerçek hayattan alıntı bir unsurdur. Aşırı derece de hayal gücüne kaçılmamıştır. Fakat karlı bir havayı resmederken, çiçek açan ağaçları da eklemek tamamen sanatçının hayal dünyasının ürünü olarak görülebilir. Çünkü gerçekte karlı hava ve çiçekli ağaçlar bir arada düşünülemez. Empresyonizmin içindeki realizm tamamen sanatçının hayal dünyasının boyutları ve ölçüsü ile anlaşılabilir. Fakat realizmin içinde biraz empresyonizm barınsa da, bu empresyonizmin içindeki realizm kadar güçlü ve belirgin değildir. Realizm sadece gerçekçidir. İnsanların hayatını olduğu gibi resme aktaran bir akımdır. Bu nedenle realist bir resme ressam gördüğü obje ya da subjenin kendi içinde uyandırdığı betimlemeleri aşırıya kaçarak aktaramaz. Örnek verirsek, köy hayatından bir kesit, cenaze töreni ya da portre, figür çizerken o tabloya gördüğü ve bildiği  gerçekliğin dışında bir eklenti yapamaz. Mutsuz ağlayan bir figür resmediyorsa, ona tebessüm ekleyemez ya da bir ressamın, yazarın hayatından bir kesit resmediyorsa kendi içinde yarattığı izlenime kapılarak o resme kişinin hayatı ile çok alakasız bir obje koyamaz. Çünkü böyle yaparsa realizmden çıkmış empresyonizme kapılmış olur.

Empresyonizm ve Realizmin Bağı

Gerçekçiliği, gerçek yaşanmış hayatları resme aktarırken ressamda bir izlenimcilik, kendini resmettiği objelerin yerine koyabileceğini düşünürsek realizmin içindeki gizli empresyonizmi de görmüş oluruz. Pek çok izlenimci ressamın önceden realizmden  etkilenmesi  ve sonradan empresyonizme kayması da bu durumun kanıtı olarak gösterilebilir. Empresyonizm ve realizm birbirine inceden bir iple bağlıdır.

The post Empresyonizm İçinde Realizm, Realizm İçinde Empresyonizm appeared first on Sanat Duvarı.

Herkesin bildiği gibi Cladue Monet manzara resimleriyle tanınmış emresyonist bir ressam. Böyle olmasının nedeni ise pek çok çiçeğin, yeşilliğin yer bulabildiği , insanda üstü açık bir sera izlenimi uyandıran bir evde yaşamış olmasıdır. Sadece ev de değil, evin içinde yer edindiği kasabanın da yürürken, bisikletle gezerken, insana huzur veren bir köye benzemesinin de ressamın manzara ve doğa resimleriyle bilinmesindeki etkisi göz ardı edilmemelidir.

Monet’in evinin girişinden geçtiğinizde, karşınızda evin planını anlatan bir kroki görüyorsunuz.. O kroki haritasının hemen yanından merdivenlerden iniyorsunuz ve Monet’in muhteşem bahçesinde kendinizi buluyorsunuz. Bahçenin girişinin sol aşağı kısmında tavukların ve civcivlerin yaşadığı bir kümes bulunuyor. Sağ kısmında düz ilerlediğinizde ise Monet’in evinin verandasına çıkıyorsunuz. Kapıdaki güvenlik kontrolünden geçip, eve girdiğinizde sol tarafta duvarda Monet’in çeşitli tablolarıyla dolu bir odaya giriyorsunuz. Odadan çıkıp üst kata geçtiğinizde, evin penceresinden bahçe bütünüyle insanın içini ferahlatacak şekilde gözükmekte olup, buradan bahçe manzarası fotoğrafı alabilmekte mümkündür. Koridordan düz ilerlediğinizde, Monet’in yatak odasını görüyorsunuz ve odanın hemen yanındaki merdivenlerden aşağı inip mutfak kapısından tekrar bahçeye çıkıyorsunuz.

Yeşilliklerin ve çiçeklerin içinden geçip, onları fotoğrafladıktan sonra bahçenin arka tarafındaki kapıdan küçük bir tünelden, Monet’in meşhur nilüferlerinin sırrına ulaşıyorsunuz. Üstündeki köprüler aracılığı ile tüm göletin çevresini gezebilme ve fotoğraf çekebilme imkanına sahip oluyorsunuz… Ayrıca, göletin etrafını yemyeşil ağaçlar çevrelemiş ve bu ağaçların görünümü göletteki nilüferler ile birleştiğinde, adeta kendinizi cennette hissediyorsunuz. Monet’in evi değil de sanki cennetini görmeye gelmiş gibi oluyorsunuz…

Üniversitede, “Sanat Yönetimi” eğitimi alırken de Monet, beğendiğim ressamlar arasında yer almaktaydı. Bunda, manzara resimlerine ilgi duymamın ve okuduğum bölümün de etkisi de göz ardı edilemez tabi ama ben empresyonist sanata ilgi duyan, sanatı kendine meslek edinmiş ya da hayatının anlamı yerine koyan herkesin, “Monet’in Cenneti’ni” görmesi gerektiği düşüncesindeyim. Saint Lazare garından bir trenle ulaşmak mümkün. Sanatla kalın…

The post Monet’in Cenneti appeared first on Sanat Duvarı.

Vahşi Hayvanlar!

Fovizm ilk modern hareketin yüce renk kurallarıdır. Peki, neden ve nasıl bu sanatçılar doğal renklerden çıktılar?

Fovistler, perspektif kurallarına uymamış, objeleri deforme etmişlerdir. Resim yaparken nerdeyse bağıran renkler kullanılmış. Boyama yaparken fırça darbeleri geniş ve tek defada kullanılarak spontane bir hava oluşturmuşlardır.

Önemli Fovistlerden biri olan Dufy’nin eserlerindeki başlıca özellikler şunlardır: İçeriği bakımından iç açıcı bir şenlik havası taşıyan bu resimlerde hemen daima şeffaf tonlar, detaya kadar inen ince, grafik bir çalışma, canlı renkler göze çarpar.. “Yazı yazar gibi resim yap­mak” deyimi, Dufy’nin eserlerinden sonra ortaya çıkmıştır. Eserini seyredenin hayal gücünü, önemli biçim­de hesaba kattığından, sadece bu hayal gücünü harekete geçirecek elemanları seçmekle yetinir. Böylece Dufy’­nin resmi, seyredenin de katılmasıyla tamamlanır.

İlk dönemlerde Gaugin ve Van Gogh’dan etkilenmiştir. Gerçek değişimi ise Fovizmle tanışınca olmuştur (1904). Fovizmde H.Mattisse den etkilenmiş. İlk gençlik dönemlerinde ise Delacroix’dan etkilenmiştir. Bu etkilenme onun özellikle Trajannın Adaleti adlı tablosundan olmuştur. Dufy, Monet, Manet ve Pissaro’nun resimleriyle ilgileniyor, Artizlenimcileri ve Lautrec’i seviyordu.

Dufy nin ikinci büyük savaşı izleyen resimleri, taş ya da tahta üzerine gravürlerden çok, suluboya çalışmalarını içerir. Süslemeci araştırmaları da bu arada anmak gerekir.

Uluslararası Sergi için elektrik pavyonunun dekorunu üzerine aldı. Elektrik Perisi adını taşıyan ve şimdi Paris Modern Sanat Müzesi’nde yer alan 10 metre yüksekliğinde, 60 metre genişliğinde dev bir kompozisyon yaptı. Dufy’nin bilinen en büyük yapıtıdır bu kompozisyon. Orada ciddi bir konuyu, ayrıntılardan fanteziye inen değişimler içinde, hafifleterek sundu.

Dufy’nin en önemli eserlerinden biri “The Electricity Fairy“dir.

Dufy, ilk resimlerinde, söz gelişi 1906’da yaptığı ‘Bayraklı Sokak’ ve ‘Trouville’de Afişler’ de ya da ‘Üç Şemsiye’de konu, renkler bir bakıma Fauve niteliği göstermekle beraber henüz İzlenimci duyarlılığından kopmamış olduğunun kanıtıdır.

R. Dufy, 1905’te Fovist akımdan önce renklerin boyalarını tüpten çıktığı gibi kullandı. İlk sergisini Fovist grup ve H. Matisse ile yapmamıştır ama çizimleri ve renklerin kullanış düzenini onlarla beraber kullanmıştır. O renk-ışık teorisini kendi geliştirir ve sanat hayatı boyunca bunu kullanırlar.

Raoul Dufy, kamu binaları için dekoratif çalışmalar olduğu kadar seramik ve tekstil ürünleri için renkli, dekoratif bir stil geliştirdi. Kalabalık açık hava etkinlikleri için yaptığı çalışmalarla tanınmıştır.

Fovist ressamlar içinde tabii ki Türklerden de sanatçılar vardır. Bunlardan en önemlisi tüm dünyanın tanıdığı, hayatını Fransa’da geçirmek zorunda kaldığı ressam Fikret Mualla’dır. Fikret Mualla mutlu olmak, her şeyi unutmak için resim yapmıştır daima. Renklerde ünlü fovist Henri Matisse’den etkilenmiştir.

The post Raoul Dufy appeared first on Sanat Duvarı.