Geçtiğimiz Pazar gecesi dağıtılan 88. Oscar Ödülleri’nin ardından tören birçok açıdan kritik edildi. Leanardo DiCaprio’nun İnception rüyası olmadığını umduğumuz o ödüle uzandığı anlar, Mad Max’in tüm teknik ödülleri alarak adeta Sergen Yalçın’dan daha teknik olması, En iyi filme kendimizi The Revenant’a hazırlamışken Morgan Freeman’ın nispet yapar gibi bakışlarla “Spotlight” demesi ve tabiî ki sunucu Cris Rock’un “Oscar çok Beyaz” tartışmalarındaki hem nalına hem mıhına esprileri bu seneden akıllarda kalacaklar olacak.

Ben bu törenlere başka bir açıdan bakacağım: Müzik… Her sanatın birbirinin içinde illaki var olması, müziğin de sinemayla ilişkisini doğuruyor.

Şunu belirtmeliyim ki Leanardo’nun ödül almasına ne kadar sevindiysem bir o kadar da sevindiğim bir isim daha var; o da Ennio Morricone! Hayranlıkla izlediğimiz bir çok filmin en gerilimli, hareketli, heyecanlı sahnelerine eşlik eden müzikleri nihayet Akademi tarafından ödüllendirildi. Gerçi Morricone’ye 2007 yılında Onur Ödülü de verilmişti ama yarışma bölümünde rakiplerini geçerek bu ödüle uzanması daha da mutluluk vericiydi. Ayrıca Akademi’nin, sinema emekçilerinin sonbaharında verdiği bu Onur Ödülü’nü aldıktan tam 9 sene sonra 87 yaşında bu ödüle uzanması da gerçek sanatçıların asla emekli olmayacağını gösteriyor.

Daha önce Dokunulmazlar(1987), Malena(2000), Cennet Günleri(1978), Bugsy(1991) ve Misyon(1986) filmleriyle aday gösterilen Morricone ilk defa bu ödüle Quentin Tarantino’nun The Hateful Eight filmiyle ulaştı. O Quentin Tarantino ki çok küçükken izlediği ve hayranı olduğu Bir Avuç Dolar İçin(1964), Birkaç Dolar İçin(1965) ve İyi Kötü Çirkin(1966) Western üçlemesinin müziklerini yapan adama da hayran olmuştu. Bir Avuç Dolar için filmindeki müzikli saat ya da İyi Kötü Çirkin filminin finalindeki üç kişilik düello sahnesinin oyunculuk, yönetmenlik ve müzisyenlik şaheseri onun aklına kazınmıştı. Quentin Trantino o kadar şanslı ki tam üç filminde Morricone ile çalıştı. 2009 yapımı Soysuzlar Çetesi, 2012 yapımı Django ve son olarak 2015 yapımı The Hateful Eight filminde birlikte çalışan ikili özellikle Django ve The Hateful Eight filmleriyle yeni nesil Western filmlerine imza atmış oldular.

Tabi ki toplamda 500’e yakın filmin soundtrack, Düzenleme ve orkestra şefliğini yapan Morricone bu ödüle biraz gecikmeli ulaştı dersek yalan olmaz. Hem 60’larda hem 70’lerde hem 80’lerde hem 90’larda hem de günümüzde bu kadar çok başarılı iş çıkarabilmesi, daha da önemlisi müziklerini gündelik hayatın içine de sokabilmesi çok yönlü sanatçılığın bir simgesi tabi ki. Film müziklerinin tanınılırlığı bakımından tıpkı Hans Zimmer gibi bir ikon halinde karşımızda duruyor üstat.

87 yaşındaki ulu çınar ödül konuşmasını yapmak için kürsüye yürürken yılların yorgunluğu ve işini iyi yapmanın gururu omuzlarına biraz ağırlık yapmıştı. Kürsüye geldiğinde ise tıpkı 2007’de Onur Ödülü aldığı zamanki gibi bütün konuklar ayakta alkışlıyordu efsaneyi.

Ennio Morricone birçok ödül sahibi. Ve artık Oscar sahibi… Ama hepsinden önemlisi üstat gönüllerimizin sahibi…

Kadife Seslerin Oscar İle Dansı

Akademi gecesinin bir diğer müzikal yanı ise En iyi Orijinal Film Şarkısı Kategorisinde yaşandı. Sam Smith, The Weeknd ve Lady Gaga gibi güçlü isimlerin yarıştığı bu dalda ipi göğüsleyen 007 James Bond: Spectre filminde seslendirdiği Writing On The Wall şarkısıyla Sam Smith kazandı. Ki Sam Smith gecede şarkıyı canlı okurken ne kadar büyük bir ses olduğunu bir kez daha gösterdi. Çıkılması ve inilmesi çok zor tonlarda bile Sam Smith’in yüzünde bir zorlanma okunmadı. Bir önceki James Bond filmi Skyfall da İngiliz şarkıcı Adele’e Oscar Ödülünü getirmişti. Film jeneriklerinde ünlü sanatçıların filme özel yazılan şarkılarının seslendirildiği James Bond serisi bu alanda iyi bir gelenek yaratmış durumda. Hatta James Bond filmlerini Oscar’a taşıma konusunda çok iyi bir reklam malzemesi haline de geliyor bu durum. Bakalım gelecek filmde hangi ünlü sesi hiç duymadığımız bir eserle dinleyeceğiz. (Yeri gelmişken; yeni Bond kim olacak acaba ya?)

The Weeknd ise gecede Gri’nin 50 Tonu filmi için bestelenen Earned İt şarkısını seslendirdi. Hem şarkı hem ses hem de dans gösterisi geceye renk kattı.

Tabi bir de Lady Gaga var ki The Hunting Ground filminde seslendirdiği Til it Happens to You şarkısını solo ve piyano başında seslendirdi. Şarkı esnasında sahneye çıkan cinsel taciz ve tecavüz mağdurları da Gaga ya eşlik edince ortaya duygusal görüntüler çıktı.

Güçlü seslerin eşlik ettiği filmler çok güçlü olmasalar bile yine sanatın başka bir koluyla adından söz ettirebiliyorlar. Tıpkı bu sene olduğu gibi.

Birçok konuda eleştiri getirebiliriz ama şu bir gerçek ki Oscar tam bir görsel ve işitsel şölen…

Nice Oscar’lara canım okur…

The post Oscar’ın Tınısı appeared first on Sanat Duvarı.

‘Diriliş / The Revenant‘ ise Alejandro González Iñárritu‘ya En İyi Yönetmen ödülünü, Leonardo DiCaprio‘ya ilk Oscar’ını kazandırırken, görüntü yönetmeni Emmanuel Lubezki‘ye de peş peşe üçüncü Oscar’ını getirdi.

‘Mad Max: Fury Road‘ teknik dallarda ödülleri kimseye bırakmayarak 6 heykelciği evine götürdü ve gecenin en çok ödül kazanan filmi oldu.

Merakla beklenen Yabancı Dilde En İyi Film kategorisinde László Nemes‘in yönettiği ‘Saul’un Oğlu / Son of Saul‘ Oscar’ı kazandı. Türkiye’den bu dalda Oscar 2016’ya aday olan Mustang filmi ise eli boş dönen yabancı filmlerden oldu.

EN İYİ FİLM
Spotlight

EN İYİ YÖNETMEN
Alejandro González Iñárritu (Diriliş / The Revenant)

EN İYİ KADIN OYUNCU
Brie Larson (Gizli Dünya / Room)

EN İYİ ERKEK OYUNCU
Leonardo DiCaprio (Diriliş / The Revenant)

EN İYİ YARDIMCI ERKEK OYUNCU
Mark Rylance (Casuslar Köprüsü / Bridge of Spies)

EN İYİ YARDIMCI KADIN OYUNCU
Alicia Vikander (Danimarkalı Kız / The Danish Girl)

EN İYİ ÖZGÜN SENARYO
Spotlight (Josh Singer ve Tom McCarthy)

EN İYİ UYARLAMA SENARYO
Adam McKay ve Charles Randolph (Büyük Açık / The Big Short)

EN İYİ KURGU
Mad Max: Fury Road (Margaret Sixel)

EN İYİ GÖRÜNTÜ YÖNETİMİ
Diriliş / The Revenant (Emmanuel Lubezki)

EN İYİ PRODÜKSİYON TASARIMI
Mad Max: Fury Road (Colin Gibson ve Lisa Thompson)

EN İYİ KOSTÜM TASARIMI
Mad Max: Fury Road (Jenny Beavan)

EN İYİ ÖZGÜN MÜZİK
The Hateful Eight (Ennio Morricone)

EN İYİ ÖZGÜN ŞARKI
“Writing’s on the Wall”, Spectre (Jimmy Napes ve Sam Smith)

EN İYİ MAKYAJ VE SAÇ TASARIMI
Mad Max: Fury Road (Lesley Wanderwalt, Elka Wardega ve Damian Martin)

EN İYİ SES KURGUSU
Mad Max: Fury Road (Mark Mangini ve David White)

EN İYİ SES MİKSAJI
Mad Max: Fury Road (Chris Jenkins, Gregg Rudloff ve Ben Osmo)

EN İYİ GÖRSEL EFEKT
Ex Machina (Andrew Whitehurst, Paul Norris, Mark Ardington ve Sara Bennett)

YABANCI DALDA EN İYİ FİLM
Saul’un Oğlu / Son of Saul (Macaristan)

EN İYİ UZUN METRAJ ANİMASYON
Ters Yüz / Inside Out

EN İYİ BELGESEL
Amy

EN İYİ KISA FİLM
Stutterer

EN İYİ KISA ANİMASYON
Bear Story

EN İYİ KISA BELGESEL
A Girl in the River: The Price of Forgiveness

The post 2016 Oscar Ödülleri Sahiplerini Buldu appeared first on Sanat Duvarı.

Alejandro Gonzalez Inarritu’nun Michael Punke’ın romanından yola çıkarak çektiği filmin konusu; Hugh Glass’ın  ayı yavrusunu avladığı sırada, anne ayının bunu fark etmesi ve Glass’ı ölümcül darbelerle yaraladıktan sonra; arkadaşlarının onu ölüme terk etmesi üzerine verdiği yaşam savaşını anlatıyor. Bu savaşı verirken aklındaki tek şey ise intikam duygusu oluyor.  Peki bu intikam duygusu doğa ile savaşan insanın mücadelesi esnasında ne kadar bize geçiyor?

Inarritu  filmi her zaman aşina olduğumuz macera filmlerinden ayrı bir yerde tutuyor. Glass oğlunun intikamını almak için aylarca doğa ile savaşmak, yaralarını iyileştirmek ve içindeki ateşi körüklemek için bir savaş veriyor. Karlarla kaplı dağlarda yürüyor, soğuk sularda yüzüyor, çiğ çiğ hayvanları yiyor.

Glass, yaşamak için ne gerekiyorsa yapıyor. Soğuktan donmamak için bir atın içinde uyumayı bile göze alıyor. Biz film boyunca pür dikkat kesiliyoruz ve ayrıca gerilim yaşıyoruz. Bunun etkisinde muhteşem çekimlerin ve doğa manzarasının etkisi de büyük. Fakat filmin başındaki ayı ile olan mücadele bizlere her ne kadar doğa ve insanın savaşını bir metafor olarak sunsa ve bunu Glass’ın intikamıyla bağdaştırsa da,  o intikam olayı bir yan anlam olarak kalıyor. Bir zaman sonra biz artık Glass’ın intikamına değil; Glass’ın yaşam mücadelesine tanık oluyoruz. Bu da ister istemez filmin “intikam” üzerine olan mottosunun kırılmasına neden oluyor.

İntikam olayına tekrar dönersek; Glass’ın ben zaten öldüm diyerek aslında psikolojik olarak da iç dünyasını yansıttığını ve onu yaşatan şeyin zaten oğlunu öldüren kişiden alacağı intikamı olduğunu düşünüyoruz. Bunun yanında her ne kadar beyaz olsa da, Glass’ın ölen oğlu aslında bir Kızılderili. Çünkü Glass bir pawnee kadınıyla evliydi. Buradan baktığımızda bu cümleler bizi; hem beyaz bir insanın dışlanan bir insanla evlenmiş olması ve her iki ötekiyi de kaybetmesi durumuyla,  hem de kendisinin karısı ve çocuğunun soyunu kurutanlarla çalışması ve hayvanları katletmesi durumlarındaki ikilemi yansıtmasıyla bizleri taraf olmaktan daha çok; dünyanın acımasızlığını sorgulamamıza neden oluyor Yani şu andan itibaren salt bireysel bir intikamdan bahsedebilir miyiz? Aslında konum ve sosyolojik normlar açısından da bir intikam söz konusu. Fakat bu noktada bu durumlar filmde bir eyleme değil, eylemsizliğe dönüşüyor. Bu da filmin sonlarına doğru bir tempo düşüklüğüne neden oluyor.

Diriliş için bir sanat filmi adlandırması da yapabiliriz. Bunun kesinlikle böyle bir kategoride incelenmesi gerekir diyemem. Fakat görüntü yönetmeni Lubezki’nin muhteşem doğa çekimleri, Inarritu’nun kamera açılarıyla birleşmesi; üzerine filmin çoğu zaman diyalogsuz olması ister istemez bu etkiyi yaratıyor.

Leonardo DiCaprio’nun performansı filmin başarısında önemli kilit  noktalarından biri. Çünkü gerek mimik, gerekse doğayla girdiği çetin mücadelede verdiği oyunculuk performansı bizi Glass’ın yaşam evrenine sokuyor. Aynı şekilde Tom Hardy’nin (Fizgerald) oyunculuğu da Leonardo DiCaprio kadar muazzam. Ekip olarak bir animasyon stüdyosunda çekmeyip, doğal ortamlarda gerçeklik içinde her şeyin çekilmiş olması da, filmin görsel olarak bizi tatmin etmesinin ötesinde, gerçekliğin tüm acımasızlığı ve doğallığını iyi bir diyalektik üzerinden verdiği için ayrı bir tatla bizi içine alıyor.

Beyazların gelişi ile Kızılderelilerin katledilmesi, onların doğasına müdahale edilmesi, modern dediğimiz insanların bunu yaparken kendilerinde hak görmesi ve hayvanların acımasızca öldürülmesi durumları filmin alt metinlerini tamamlıyor. Ama sonunda bir eksiklik hissiyati de uyanmıyor değil.

The post İntikamdan Doğan Bir Hareket: Diriliş (The Revenant) appeared first on Sanat Duvarı.

Alejandro González Iñárritu’nun yönetmenliğini yaptığı 19. yüzyıl Amerika sınırında yaşanan destansı hayatta kalma mücadelesini konu alan Diriliş (The Revenant) filmi ödül sezonuna damga vurmaya devam ediyor. 2016 Oscar’ında kazandığı 12 dalda adaylıkla ödül sezonuna damga vuracağının sinyallerini veren The Revenant, BAFTA 2016 Ödülleri’nde kazandığı 5 ödülle bir kez daha rüştünü ispatladı.

2016 BAFTA Ödülleri töreninde Leonardo DiCaprio’nun başrolünde yer aldığı Diriliş (The Revenant) gecenin yıldızı olurken, Todd Haynes‘ın büyük beklenti yaratan Carol‘ı 9 dalda adaylık kazanmasına rağmen eve eli boş döndü.

İngiliz Film Akademisi’nin dağıtmış olduğu ödüllerde çok fazla sürpriz yaşanmadı.  14 filmin farklı dallarda ödül kazandığı törende Diriliş En İyi Yönetmen, En İyi Film ve En İyi Erkek Oyuncu başta olmak üzere 5 dalda ödülü aldı.

Teknik dallar ağırlıklı olarak Mad Max: Fury Road‘un egemenliği altında kalırken, Star Wars: Güç Uyanıyor da ödül kazanmayı başardı. 69. BAFTA Ödülleri’nde Mad Max: Fury Road teknik dallar da dahil olmak üzere toplam 4 ödül almayı başardı.

Amerikalı aktris Brie Larson ise “Gizli Dünya (Room)” filmindeki performansıyla en iyi kadın oyuncu ödülünü kazandı.

Diğer bir yandan Kate Winslet, Altın Küre’den sonra 2016 BAFTA Ödülleri’nde de yardımcı kadın oyuncu ödülünü kazandı.

İngiltere’nin başkenti Londra’daki tarihi kraliyet opera binasında yapılan ödül töreni öncesi kırmızı halıda renkli görüntüler yaşandı. Leonardo DiCaprio, Kate Winslet, Eddie Redmayne, Cate Blanchett, Julianne Moore, Matt Damon, Mark Ruffalo, Steven Spielberg gibi ünlüler birbirinden şık kıyafetlerle kırmızı halıda boy gösterdi.

69. BAFTA Ödülleri’nin kategorileri ve tüm kazananları şu şekildedir:

• EN İYİ FİLM: The Revenant (Diriliş)
• EN İYİ YÖNETMEN: Alejandro González Iñárritu – The Revenant (Diriliş)
• EN İYİ ORİJİNAL SENARYO: Tom McCarthy & Josh Singer – Spotlight
• EN İYİ UYARLAMA SENARYO: Adam McKay & Charles Randolph –The Big Short (Büyük Açık)
• EN İYİ ERKEK OYUNCU: Leonardo DiCaprio – The Revenant (Diriliş)
• EN İYİ KADIN OYUNCU: Brie Larson – Room
• EN İYİ YARDIMCI ERKEK OYUNCU: Mark Rylance – Bridge of Spies (Casuslar Köprüsü)
• EN İYİ YARDIMCI KADIN OYUNCU: Kate Winslet – Steve Jobs
• EN İYİ ÖZGÜN MÜZİK: Ennio Morricone – The Hateful Eight
• EN İYİ SİNEMATOGRAFİ: The Revenant (Diriliş) – Emmanuel Lubezki
• EN İYİ KURGU: Mad Max: Fury Road – Marget Sixel
• EN İYİ YAPIM TASARIMI: Mad Max: Fury Road – Colin Gibson & Lisa Thompson
• EN İYİ KOSTÜM DİZAYNI: Mad Max: Fury Road – Jenny Beavan
• EN İYİ MAKYAJ: Mad Max: Fury Road – Lesley Vanderwalt & Damian Martin
• EN İYİ SES: The Revenant
• EN İYİ GÖRSEL EFEKT: Star Wars: The Force Awakens
• YABANCI DİLDE EN İYİ FİLM: Wild Tales – Damian Szifron
• EN İYİ BELGESEL: Amy – Asif Kapadia & James Gay-Rees
• EN İYİ ANİMASYON: Inside Out (Ters Yüz)
• EN İYİ İNGİLİZ FİLMİ: Brooklyn
• EN İYİ ÇIKIŞ (İNGİLİZ YAZAR & YÖNETMEN & YAPIMCI): Naji Abu Novar (Yönetmen-Senarist), Rupert Lloyd (Yapımcı)
• EN İYİ KISA ANİMASYON: Edmond
• EN İYİ KISA FİLM: Operator
• YÜKSELEN YILDIZ ÖDÜLÜ: John Boyega

Altın Küre Ödülleri’nin ardından BAFTA Ödülleri’nde de The Revenant (Diriliş)’in öne çıktığı net bir şekilde gözüküyor. Bunun haricinde yine Altın Küre ve BAFTA’ya bakarak teknik kategorilerde Mad Max: Fury Road filminin büyük bir yarış içinde olduğu belli olacaktır. Bakalım tüm sinemaseverlerin merakla beklediği 2016 Oscar Ödülleri, BAFTA 2016’dan sonra nasıl bir seyir izleyecek. Hep beraber yaklaşan bu anı bekliyoruz.

The post 2016 BAFTA Ödülleri Sahipleri Açıklandı: “Diriliş” Yine Zirvede! appeared first on Sanat Duvarı.

Yunan mitolojisinde yumurta birçok hikayede geçmektedir. Zeus’un, Leda’dan olma ikiz çocukları Helene ve Kastor yumurtadan çıkmışlardır. Ayrıca yine Yunan mitolojisinde Feniks isimli efsanevi, kırmızı renkli, ateş kuşu öleceğini anladığında kuru dalları zamkla sıvar, kendisini bu zamkın içine yapıştırıp güneşin kendisini yakmasını bekler. Feniks yandığında küllerinden yeni bir yumurta oluşur. Bu yumurtanın içinden yeni bir feniks çıkar. Yani yumurta yunan mitolojisinde doğum, yeniden doğum gibi kavramları simgeler. Orfe öğretisinde ise tohum ve yumurta sembolizmi Damascius tarafından şöyle anlatılır “İlk önce Zaman vardı. Sonra parla ve ateşli olan madde Aether ve esneyen boşluk Kaos çıktı. Bunların içinde karanlık bir sisin etrafını kapladığı gümüşten kabuğu olan bir yumurta ortaya çıktı. Yumurta yarıldı ve üst kısmı gök oldu. Alt tarafı sularla kaplıydı. Suların üzerinde yeryüzü oluştu. Yumurtanın içinden Phanes çıktı. Phanes tüm yaşam tohumlaını içeriyordu. Altından kanatları vardı ve boğa başlıydı. Çocuklarından Zeus tüm canlıların ilk prensiplerini içeren Phanes’ i yuttu ve genç tanrı soylarının bulunduğu yepyeni bir dünya yarattı.”

Yumurta sembolü sadece Yunan ve hristiyan inançlarında görülen bir kavram ve sembol değildir. Onlardan başka uygarlıkların da bir takım anlamlar yüklediği bir semboldür. Örneğin Akad mitolojisinde bereket tanrıçası İştar’ın Fırat nehrine düşen büyük bir yumurtadan doğduğuna inanılır. Çin geleneğinde yumurta doğurganlığın simgesidir. Ayrıca Çinliler ilk insanın Tanrı tarafından denize bırakılmış bir yumurtadan çıktığına inanırlar. Afrika’da yaşayan Dogon yerlileri her şeyin yaratılmasından önce Amma’nın alem yumurtası mevcuttu. Yumurta sembolü her inanç, ülke, uygarlık, mezhep, din ve gelenekte mevcut olan ve genel olarak diriliş, yaratılış ve doğurganlıkla alakalıdır.

Yumurta sembolünün Hristiyanlığa nasıl girdiği ve İsa’nın dirilişiyle nasıl ilişkilendirildiği konusu kesin olmamakla birlikte akla mantıklı gelen düşünce paganizme inananların Hristiyanlığa inanmaya başlamalarıyla kendi inançlarını bu dine taşımış olabilecekleridir. Hristiyanlıkta Paskalya adı verilen baharın gelişinin ve İsa’nın dirilişinin kutlandığı bayramda insanlar birbirlerine renkli yumurtalar hediye ederler.

Paskalya kelimesinin kökeni kesin olarak belli değildir. Anglo-Sakson bahar tanrıçası Easter, Almanca karşılığı Ostern, Flemenkçe Pasen, İskandinav dillerinde Paske, Arapça ve Sami dillerinde Pesah kelimeleri paskalyayı tanımlamak için kullanılır.

Paskalya bayramı her yıl değişik tarihlere denk gelmektedir. Paskalya perhizle geçen 5 haftalık bir hazırlık dönemi ve kutsal haftayı kapsar. Mart ayının sonundan Nisan ayının sonuna kadar sürer. Doğu ve batı kiliseleri arasında farklılıklar gösterir. İsa’ nın dirildiği günün belirlenmesi konusu 8.yüzyıla kadar doğu ve batı kiliselerinin tartışma konusu oldu. 325 yılında toplanan İznik Konsili paskalyanın bahar ekinoksundan (21 Mart) sonraki ilk dolunayın ardından gelen Pazar günü kutlanmasına karar verildi.

Paskalya bayramı ise kiliselerde ayinler ve ağıtlarla ibadet edildikten sonra, insanların birbirlerine çikolatadan yapılmış paskalya tavşanı ve paskalya yumurtası vermesiyle devam eder. Çeşitli şekillerde boyanmış haşlanmış yumurtaları insanlar birbirlerine hediye ederler ve bahçelerde çocukların bulmaları için saklarlar. Paskalya çörekleri yapılır. Mumlar yakılır, dualar edilir. İnsanlar bir araya gelirler ve topluca dualar ederler. Çocuklar paskalya sepetlerini doldurmaya çalışırlar.

Hristiyan ikonografisinde yumurta İsa’nın dirilişini sembolize ettiği gibi bazen de bakireliği de temsil ettiği görülebilmektedir. Yumurtanın kabuğunun beyaz rengi saflığın ve mükemmelliğin simgesidir.

The post Yumurtadan İsa Çıktı! “Yumurtanın İkonografik Geçmişi” appeared first on Sanat Duvarı.

Mustang filmi, Türk yönetmen Türkiye’nin kabul etmemesi nedeniyle Fransa adına Oscar’a katılıyor. Türk sineması bu yıl bir milat yaşayarak Oscar Ödülleri’nde bir ilke imza atabilir; ancak ne yazık ki yine egemen zihniyeti temsil etmeyen her iyi şeyin başına geldiği gibi Mustang filmi de Türkiye tarafından kabul görmedi. Yönetmen ve senarist Deniz Gamze Ergüven, bir ilke daha imza attı. Ergüven, ilk uzun metrajlı filmi ‘Mustang’ ile Altın Küre’ye aday olan ilk Türk olma onuruna eriştikten sonra Yabancı Dilde En İyi Film Oscar’ına aday oldu. Genç yönetmen Oscar Ödül Töreni’ne katılacak ilk Türk olarak sinema tarihine geçti.

1. Akademi Ödülleri kazananları 28 Şubat 2016’da düzenlenecek törenle belli olacak. Akademi’nin Samuel Goldwyn Theater salonunda gerçekleştirilen ve internet üzerinden canlı takip edilebilen iki bölümlü basın toplantısında, ünlü yönetmenler Guillermo del Toro ve Ang Lee ilk etaptaki 12 kategoride adayları açıkladılar. Ardından oyuncu John Krasinski ve Akademi Başkanı Cheryl Boone Isaacs sunumun ikinci bölümünde diğer 12 kategorinin adaylıklarını basın ile paylaştılar.

Başrollünde Leonardo DiCaprio‘nun oynadığı Revenant (Diriliş) filmi 12 dalda Akademi Ödüllerine aday gösterildi. Film, En İyi Aktör, En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu, En İyi Görüntü Yönetmeni, En İyi Kostüm, En İyi Yönetmen, En İyi Kurgu, En İyi Makyaj ve Saç, En İyi Prodüksiyon, En İyi Ses, En İyi Ses Efekti ve En İyi Görsel Efekt, En İyi Yapım Tasarım dallarında Oscar’a aday gösterildi. Diğer bir yandan Mad Max: Fury Road ve The Martian (Marslı) filmleri de en çok aday gösterilen diğer filmler oldu.

1. Oscar Ödülleri törenini ünlü komedyen Chris Rock sunacak.

Akademi Ödülleri için tam aday listesi şu şekildedir:

En İyi Film:

• The Big Short,
• Bridge of Spies,
• Brooklyn,
• Mad Max: Fury Road,
• The Martian,
• The Revenant,
• Room, Spotlight

En İyi Yönetmen:

• Adam Mckay – The Big Shiort,
• George Miller – Mad Max: Fury Road,
• Alejandro G Inarritu – The Revenant,
• Lenny Abrahamson – Room, Tom McCarthy – Spotlight

En İyi Erkek Oyuncu:

• Bryan Cranston – Trumbo,
• Matt Damon – The Martian,
• Leonardo DiCaprio – The Revenant,
• Michael Fassbender – Steve Jobs,
• Eddie Redmayne – The Danish Girl

En İyi Kadın Oyuncu:

• Blanchett,
• Larson,
• Lawrence – Joy,
• Charlotte Rampling – 45 Years,
• Saoirse Ronan – Brooklyn

En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu:

• Christian Bale – The Big Short, Hardy – The Revenant,
• Ruffalo – Spotlight,
• Rylance – Bridge of Spies,
• Stallone – Creed

En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu:

• Jennifer Jason Leigh – The Hateful Eight,
• Rooney Mara – Carol, Rachel McAdams – Spotlight,
• Alicia Vikander – The Danish Girl,
• Kate Winslet – Steve Jobs

En İyi Orijinal Senaryo:

• Bridge of Spies,
• Ex Machina,
• Inside Out,
• Spotlight,
• Straight Outta Compton

En İyi Uyarlama Senaryo:

• The Big Short,
• Brooklyn,
• Carol,
• The Martian,
• Room

En İyi Film Müziği:

• Bridge of Spies,
• Carol,
• The Hateful Eight,
• Sicario,
• Star Wars: The Force Awakens

En İyi Orijinal Şarkı:

• Earned It – 50 Shades of Grey,
• Til It Happens To You – The Hunting Ground,
• Writings On The Wall – Spectre,
• Manta Ray – Racing Extinction,
• Simple Song 3 – Youth

En İyi Sinematografi:

• Carol,
• Hateful Eight,
• Mad Max: Fury Road,
• The Revenant, Sicario

En İyi Belgesel:

• Amy,
• Cartel Land,
• The Look of Silence,
• What Happened Miss Simone?

En İyi Kostüm:

• Carol,
• Cinderella,
• The Danish Girl,
• Mad Max: Fury Road,
• The Revenant

En İyi Ses Kurgusu:

• Mad Max : Fury Road,
• The Martian,
• The Revenant,
• Sicario,
• Star Wars: The Force Awakens

En İyi Ses Miksajı:

• Bridge of Spies,
• Mad Max: Fury Road,
• The Martian, The Revenant,
• Star Wars: The Force Awakens

En İyi Kısa Belgesel:

• Body Team 12,
• Chau Beyond the Lines,
• Claude Lanzmann,
• A Girl in the River,
• Last Day of Freedom

En İyi Makyaj:

• Mad Max: Fury Road,
• The 100-year-old Man Who Climbed Out of the Window and Diasappeared,
• The Revenant

En İyi Kısa Film:

• Ava Maria,
• Day One,
• Everything Will Be Okay,
• Shok, Stutterer

En İyi Kısa Animasyon Filmi:

• Bear Story,
• Prologue,
• Sanjay’s Superteam,
• World of Tomorrow

En İyi Animasyon Filmi:

• Anomalisa,
• Inside Out,
• Shaun the Sheep,
• Boy and the Wild,
• When Marnie Was There

En İyi Görsel Efekt:

• Ex Machina,
• Mad Max: Fury Road,
• The Martian,
• The Revenant,
• Star Wars: The Force Awakens

En İyi Film Kurgusu:

• The Big Short,
• Mad Max: Fury Road,
• The Revenant,
• Star Wars: The Force Awakens,
• Spotlight

En İyi Yapım Tasarımı:

• Bridge of Spies,
• The Danish Girl,
• Mad Max: Fury Road,
• The Martian,
• The Revenant

En İyi Yabancı Film:

• Embrace of the Serpant
• Mustang
• Son of Saul
• Theeb
• A War

28 Şubat’ta belli olacak Oscar Ödüllerinde Türkiye’yi Fransa adına yarışsa da temsil edecek Mustang filmine ve ekibine başarılar dilliyoruz.

The post 88. Oscar Adayları Açıklandı: Türk Filmi Mustang, “Yabancı Dilde En İyi Film” Dalında Oscar’a Aday appeared first on Sanat Duvarı.

Altın Küre “Golden Globe” Ödülleri’ni kazananlar Oscar Ödülleri‘nde büyük avantaj ettiği herkes tarafından bilinen bir durumdur. Bu yüzden ünlü filmler ve oyuncular tarafından Altın Küre’ye büyük önem verilir.

Hollywood Yabancı Basın Birliği tarafından düzenlenen geleneksel Altın Küre ödüllerinin bu seneki galibi Alejandro González Iñárritu imzalı Diriliş (The Revenant) oldu. Diriliş, Drama dalında En İyi Film ve En İyi Yönetmen ödüllerini kazanırken, Leonardo DiCaprio’ya da En İyi Erkek Oyuncu ödülünü kazandırdı. Komedi dalında En İyi Film ödülünü kazanan Ridley Scott imzalı Marslı (The Martian) da bu kategoride Matt Damon’a En İyi Erkek Oyuncu ödülünü getirdi.

Sivri dilli İngiliz komedyen Ricky Gervais’in gecenin sunuculuğunu üstlendiği ödül törenine bu yıl nihayet Oscar Ödülü’nü de kazanacağı tahmin edilen ünlü oyuncu Leonardo DiCaprio damga vurdu.

14 dalda sinema, 11 dalda televizyon olmak üzere toplamda 25 farklı kategoride ödül dağıtılan 73. Altın Küre’de kazananların tam listesi aşağıdaki gibi şekillendi:

FİLM KATEGORİSİ

Drama dalında:

En İyi Yönetmen: Alejandro González Iñárritu (Diriliş)

En İyi Erkek Oyuncu: Leonardo DiCaprio (Diriliş)

En İyi Kadın Oyuncu: Brie Larson (Gizli Dünya / Room)

Komedi – Müzikal dalında:

En İyi Film: Marslı / The Martian (Yön. Ridley Scott)

En İyi Erkek Oyuncu: Matt Damon (Marslı)

En İyi Kadın Oyuncu: Jennifer Lawrence (Joy)

Genel Ödüller:

En İyi Film: Diriliş / The Revenant (Yön. Alejandro González Iñárritu)

En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu: Sylvester Stallone (Creed)

En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu: Kate Winslet (Steve Jobs)

En İyi Senaryo: Steve Jobs (Aaron Sorkin)

En İyi Özgün Senaryo: Ennio Morricone (The Hateful Eight)

En İyi Özgün Şarkı: Writing’s on the Wall (Spectre)

Yabancı Dilde En İyi Film: Saul’un Oğlu / Saul Fia

En İyi Animasyon: Ters Yüz / Inside Out

TV KATEGORİSİ

Drama dalında:

En İyi Dizi: Mr. Robot

En İyi Erkek Oyuncu: Jon Hamm (Mad Men)

En İyi Kadın Oyuncu: Taraji P. Henson (Empire)

Komedi dalında:

En İyi Dizi: Mozart in the Jungle

En İyi Erkek Oyuncu: Gael Garcia Bernal (Mozart in the Jungle)

En İyi Kadın Oyuncu: Rachel Bloom (Crazy Ex-Girlfriend)

Mini Dizi / TV Filmi:

En İyi Mini Dizi: Wolf Hall

En İyi Erkek Oyuncu: Oscar Isaac (Show Me a Hero)

En İyi Kadın Oyuncu: Lady Gaga (American Horror Story: Hotel)

En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu: Christian Slater (Mr. Robot)

En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu: Maura Tierney (The Affair)

The post 2016 Altın Küre Ödülleri Kazananları Belli Oldu appeared first on Sanat Duvarı.

Cahit Koytak, günümüzün en önemli şairlerinden bir tanesidir. Daha Sezai Karakoç’un çıkardığı Diriliş Dergisi’nde yazdığı ilk şiirlerinde kendine has bir üslup oluşturan ve şairler arasında kendine yer edinen birisidir. Günümüzde de Sezai Karakoç ve diğer 2. Yenicilerin ekolünü devam ettiren Koytak şiirseverlere engin bir şiir hazinesi armağan etmiştir.

Bu yazı boyunca Cahit Koytak’ı tüm yönleriyle incelemeye çalışacağım. Yer yer O’nun hakkında söylenenlere değineceğim. Son olarak oluşturduğum Cahit Koytak portresinden bir sonuç çıkarmaya çalışacağım.

Gelin Cahit Koytak’ı tanımaya ve tanıdıkça anlamaya çalışalım.

CAHİT KOYTAK’IN HAYATI

29 Ocak 1949 yılında, Erzurum’da doğdu. İlk, orta ve lise öğrenimini aynı şehirde gördü. Yüksek öğrenimini İstanbul Teknik Üniversitesi Kimya Fakültesinde tamamladı ve bu fakülteden 1974 yılında kimya yüksek mühendisi olarak mezun oldu. Kısa bir süre mühendislik, sonra uzun yıllar serbest ticaret yaptı. 1994 yılından itibaren 15 yıl bir özel TV kuruluşunda, sinema yayınını yönetti.

Yazı hayatı, yirmi iki yaşında Sezai Karakoç’un Diriliş Dergisi’nde yayınlanan ilk şiirleriyle başladı. Sonraları şiirlerini Kelime, Yöneliş, Yedi İklim, Kayıtlar, Gergedan, Defter, Kaşgar, Hece, Yansıma, Le Poete Travaille, Kitaplık, Kırklar, Merdiven Şiir, Anlayış, BirNokta, Yeniyazı vb. dergilerde yayınladı.

1 Haziran 2009 gününden bu yana Taraf gazetesinde haftada bir (Pazartesi günleri) “Yoksullar ve Siviller İçin Tezler” başlığı altında şiir yayınlamaktadır.

2009 yılında, Pınar Yayınları’ndan “Gazze Risalesi” isimli şiir kitabı, 2010 yılında, Timaş Yayınları’ndan, 3 cilt halinde, toplam 1100 sayfayı aşan, “Yoksulların ve Şairlerin Kitabı” isimli şiir kitabı, Ocak 2011 de yine Timaş Yayınları’ndan ilk kitabı “İlk Atlas”ın genişletilmiş baskısı çıktı. 2011 yılı içinde yine Timaş Yayınları’nda, şairin, “Yeni Başlayanlar İçin Metafizik”, 2012 yılında “Cazın Irmakları” isimli şiir kitaplarını yayınlanmıştır.

Şairliğinin yanı sıra, Koytak aynı zamanda usta bir çevirmen olarak karşımıza çıkıyor. İngilizce ve Fransızca’dan önemli çevirileri bulunan Koytak, 1988’de Türkiye Yazarlar Birliği tarafından yılın mütercimi seçildi. Frantz Fanon’un Siyah Deri Beyaz Maskesi adlı kitabını Cahit Koytak dilimize çevirmiştir. Fanon çevirisinden daha önemli bir çalışması ise Ahmet Ertürk ile birlikte hazırladığı Muhammed Esed’in The Message Of The Qur’ân’ıdır. On yıla yakın sürmüştür bu kitabın çevirisi.

CAHİT KOYTAK’IN KİŞİLİĞİ

Cahit Koytak son derece mütevazi bir kişiliğe sahiptir. Hayatı boyunca böbürlenme, ego ve kibir Koytak’ta görülmeyen niteliklerdir. Koytak’ın bu mütevazi kişiliği eserlerine de yansımıştır. Yaşamı boyunca hep şiir yazmasına rağmen, şiirlerini yayınlamak için kimseden ricacı olmamış ve şiirlerini yayınlayacak kaliteli bir yayınevi bulana kadar yazmaktan vazgeçmemiştir.

Belkide Koytak’ın kişiliğini oluşturan en büyük etken onun fikir dünyasıdır. O, yoksulların mahmurluğunu, ezilmişlerin onurluluğunu, sivillerin demokrasisini kendi kişiliğinde taşır. Cahit Koytak özünde insanı, insan olmanın erdemini taşır. Cahit Koytak şiirlerinde de üstüne bastığı gibi insanın ezilip büzülmesini hiçbir zaman tasvip etmez, bu yüzdendir ki, Koytak da asla baş eğmeyen bir kişiliğe sahiptir.

Cahit Koytak bazı şiirseverleri tarafından Taraf Gazetesi’nde yazmaya başlaması sebebiyle, Koytak’ın kişiliğine ters düştü, diye eleştirilmiştir. Koytak ise bir röportajında bu eleştirilere şöyle yanıt vermiştir: “Pek de örneğine rastlanmamış bir işe kalkışarak, bir günlük gazete ‘köşe’sinde düzenli şiir yayınlamamın ve bu iş için özellikle Taraf Gazetesi’ni seçmemin elbette sebepleri var. Bir defa, şiirle ulaşılabilen saflıkta, derinlikte yahut duyarlılık eşiğinde, insanlar için, paylaşılabilecek sanıldığından çok daha fazla ve önemli değerlerin olduğuna inanıyorum. Ancak, bizatihi şiir olan şeylerin yahut şiirle insandan insana taşınabilen şeylerin önünde son on yıllarda bütün dünyada giderek daha büyük ve zor aşılır engellerin, maniaların biriktiği görülmektedir. Ben bunu kötü bir gelişme olarak değil, tersine; şiire, insana has bir varoluş belirtisi olarak, varlığını sürdürebilmesi için kendine çeki düzen verip kendini yenilemesi, zenginleştirmesi, derinleştirmesi ve insanlara ulaşmak için de kendine yeni yollar araması gerektiği yönünde, ‘Zamanın Ruhu’ tarafından fısıldanan ciddi bir uyarı olarak değerlendiriyorum.
Böyle bir alarmla uyanmış, kendini yenileyerek yola koyulmuş bir şiir için de en uygun güzergâhın pekâla bir günlük gazete olabileceğini düşünüyorum. Bu gazetenin, özellikle, açık zihinli, değişimci, iyiyi, doğruyu, güzeli herkes için isteyen, “herkes için hukuk, herkes için demokrasi, herkes için özgürlük!” diyen ve bunu güzel demesini beceren ve içtenliğine inandıran gerçekten aydın ve nitelikli insanların çıkardığı Taraf Gazetesi olduğunu düşünmemden, Türkiye şartlarında, daha doğal bir şey olamazdı.”

Ayrıca Ömer Erdem, Koytak hakkında “Cahit Koytak şiirinin baskın yönü şüphesiz değdiği her şeyi şiir olarak yazabileceğine duyduğu sürekli ve ısrarlı inançtır. Söz ile söyleme arzusu, duyuruş ile yaygınlaştırıp yayma, buluş ile acemilik, doğu ile batı, ilahiyat ile mitoloji, pervasızca yan yana getirilir iç içe odalarda aynı sedirlere oturtulur benzer müzikler dinlettirilir.” Bilgilerini kaleme almıştır.

Cahit Koytak, Zaman Gazetesi’nin Kitapzamanı ekine gönderdiği bir yazıda kendisini şöyle tasvir etmiştir:

“Şiirim, sanat anlayışım gibi konularda açık ve doğrudan görüş belirtip okurun kendi özgün, gizemli keşif serüvenini etkilemekten ve şiirin kendisinin ortaya koyduğu resmi bozmaktan hep kaçındım.

İlk Atlas’ın hikâyesini anlatmak, belki okurla daha çok muhabbete vesile olacağı için, benim için elbette müstesna bir zevk olurdu. Fakat bağışlanma dileyerek, şunu belirtmem gerekiyor ki, ben öteden beri, kendimden, kendi hikâyemden, yazdığım şiirden ya da onun hikâyesinden, şiirin kendi ‘anlatı’sı dışında bahis açarak, şiirlerle okur arasına girmekten; genel olarak şiir, sanat, edebiyat ve özel olarak da kendim, şiirim, sanat anlayışım gibi konularda açık ve doğrudan görüş belirtip okurun kendi özgün, gizemli keşif serüvenini etkilemekten, yönlendirmekten ve bütün bunlar hakkında şiirin kendisinin ortaya koyduğu resmi bozmaktan hep kaçındım. Ve bu tutum giderek benim için, dışına çıkılması, adeta, yazdıklarımın değerini, büyüsünü, bütünlüğünü tehdit edebilecek, dolayısıyla uyulması neredeyse zorunlu bir ilke, bir gelenek halini aldı. Binaenaleyh, hemen hemen ta başından beri, benimle, görsel ya da yazılı, bir söyleşi yapmak isteyen bütün dostlarımdan – onlara insana, hayata, sanata ve kendime dair söyleyebileceğim, söylemeye değer bulduğum her şeyin yazdığım şiirlerde ifadesini bulduğunu ve söyleyebileceklerimin de sadece şiirlerimdeki kadar olduğunu belirterek, hep beni bağışlamalarını istirham ettim.”

CAHİT KOYTAK’IN FİKİRLERİ

Cahit Koytak, hayatı boyunca gerek şiirleriyle, gerekse yaşam tarzıyla toplumsal olaylara duyarlı bir fikriyata sahip olmuştur. Taraf gazetesindeki köşesinde “Yoksullar ve Siviller İçin Tezler” başlığıyla yazması aslında Koytak’ın düşünce dünyasını özetler.

Cahit Koytak, hayatı boyunca yoksulların ve ezilenlerin yanında saf tutmuş, şiirlerinde insanın maddi ve manevi yoksulluğunu konu edinmiş birisidir. 2009 yılında Pınar Yayınları’ndan çıkan “Gazze Risalesi” Koytak’ın, İsrail’in Gazze’yi işgali sonrası kaleme aldığı şiirlerinden oluşmaktadır. Koytak, hiçbir zaman ezilmişlere sırt çevirmemiş ve haksızlığın hep karşısında yer almıştır; tıpkı İsrail’in Gazze işgalinde olduğu gibi.

Cahit Koytak, yoksulların ve ezilmişlerin yanı sıra Taraf’taki köşesinde belirttiği gibi sivil bir yaşamı savunur. Onun bu görüşü Türkiye’nin çokça kez askeri müdahaleye ve darbelere maruz kalmasından kaynaklanır. Özellikle 28 Şubat 1997’de Türk Silahlı Kuvvetleri’nin sivil hükümete müdahale etmesi Koytak’ın düşünce sisteminde önemli bir yer arz eder. Hatta bu sebeple kaleme adlığı “Harranlı Müneccim” adlı şiiri 28 Şubat’ı anlatmaktadır. Yine “Generaller Niçin Sokağa Çıkamaz” adlı şiiri de Koytak’ın sivil siyaset ve düşünce dünyasının dışavurumudur.

Cahit Koytak, muhafazakar – liberal bir siyasi fikre sahiptir. Görüşlerini açıkça belli eder ve bir sanatçının eğilip, bükülmemesi gerektiğinin günümüzdeki temsilcilerinden birisidir. Liberal düşüncesi gereği ötekileştirmeye karşı durur ve ötekileştirmenin Türkiye’de önemli bir sorun olduğunu savunur. “Öteki” başlığıyla bir de şiir kaleme almıştır.

Kürşat Bumin ise şair hakkında şunları söylemiştir: “Ahmek Kabaklı, ´20. Yüzyıl Türk Edebiyatı Tarihi´nde Cahit Koytak´ı ´Yeni İslami Akım´ adı altında topladığı şair ve yazarlardan sayıyormuş. Şairden ´İslami kesimin şairi´ olarak söz eden birkaç metne daha rastladım.
Bu konuda cahil olduğumdan iddialı laflar etmek istemem; ama bana öyle geliyor ki, şairin sözü geçen ´akım´ içine sokulması doğru değil sanki…

Şu ana kadar tanıyabildiğim kadarıyla, Cahit Koytak, ´İslami kesimin bir şairi´ değil de, bir şair, büyük bir şairdir sadece. Bu -belki de- acele tespiti ´İslami kesimin bir şairi´ olmak durumuna olumsuz bir değer atfettiğim için yapmadığımı hatırlatmaya gerek yok herhalde. Ben bu tespiti sadece şair, hem de büyük bir şair olmanın tek başına yeteceğine, yetip de artacağına inandığım için yapıyorum.”

CAHİT KOYTAK’IN SANATI

Cahit Koytak, günümüzde az şairde bulunabilecek bir söyleyişe sahip şairlerimizdendir. 2. Yeni usta şairlerinin büyük bir titizlikle işlenmiş söyleyiş gücüne sahiptir. Hayriye Ünal, Cahit Koytak’ın iki çizgisinden bahseder: “Şiirleri; şairin kendisine seçtiği sözlükçe, okuru gönderdiği tarihsel kesitler ve şiirini kurarken yararlandığı biçimler bakımından ilgi çekici olarak nitelenebilir. Şair, belirgin biçimde akıcılığa dikkat eder. Dikkatimizi çeken şey, şiir dilinin kasten yabancılaştırılmış oluşudur. İletilmek istenen düşüncenin, kendisi tarafından değil de, yabancımız olan biri tarafından düşünüldüğü yanılsaması yaratmak ister Koytak. Koytak şiiri iki çizgi üzerinde yazılır. Birinci çizgide; kısa hikâye tarzında tek olayı manzum şekilde ören şiirler, ikinci çizgide; hikâyesi olmayıp tek ya da birkaç fikir etrafında oluşan “Solo Saksofon” ve “Güvercin Besleyen Adam” gibi şiirler vardır. Koytak ikinci çizgi üzerinde karar kılmıştır. Bu şiirler, yirminci yüzyıla sıkışmak istemeyen bir bilinci duyumsatıyor. Şair, tarihsel bir genişliğe yayılmak isteyen bir düşünce ile hayalen bile olsa, geçici olarak zaman duygusunu aşma eğilimindedir. Böylece evrensel bir düzlem oluşturmak ve böyle bir sınırsızlığın sağladığı genişlik içinde şiir yazmak şaire her şeyden söz etme hakkı vermiş gibidir.”

Cahit Koytak’ın yazdığı tüm şiirler aslında bir bütün tek tek parçaları gibidirler. Beklide bu yüzden uzun süre şiirlerini kitaplaştırmak için bekledi. O’nun kafasında kitap zaten hazırdı ve içine şiirlerini serpiştiriyordu. Kendisiyle yapılan bir söyleşide Cahit Koytak, bu tutumunu şu sözlerle temellendiriyordu: “Yazdığım her şeyin bir bütünün parçası olduğunu düşünüyorum. Onu hissederek yazıyorum. Büyük bir define haritasının kayıp parçalarını keşfedercesine, her yazdığım şey o bütünün dolmayı bekleyen bir parçası gibi doğuyor bende. Aslında bütün gerçek şairlerin böyle bir bütünlük içinde yaşadıklarına inanıyorum ama ben bunu kendimde çok baskın bir şekilde hissediyorum.”

Şair Cahit Koytak’ ın şiir serüvenine, şiir dünyasına girdiğimizde de karşımıza çıkan ilk tema, gündelik hayatın tasviri ve bunun karşısında sonsuzluğu, ebedi olanı yakalama arzusudur. Şair, imgelerini gündelik hayatın akıp giden olaylarından ve olgularından seçip çıkarmakta ve bunların adeta anlamsızlığını değil ama gelip geçiciliğini, sıradanlığını vurgulamaya çalışmaktadır. Ayakları yere basan, insanın en derinden arzuladığı o sonsuzluğa ulaşmasını sağlayacak olan unsurların bu geçici hayattan devşirilemeyeceğini ima eder gibidir. Şaire göre gündelik hayat, sonsuzluğa ulaşmamızda gerektiği kadar sağlam ve sırtımızı dayayabileceğimiz bir temel sunmaktadır. Hatta değişmeye açık olan bu dünya, sonsuzluğu yakalama çabamızda karşımızda aşılması gereken bir engel olarak durmaktadır.

Suretten asla, kopmayan eşyanın hakikatine gitmek için tasavvufta tasvir edilen duygu ve düşünceyi, Cahit Koytak’ın günümüzdeki şiirsel söylem aracığıyla yukarıdaki düşünceleri de örneklendirecek biçimde dile getirilmiş şu mısralarında yakalayabiliriz:

Yüzleri, yüzleri ve maskeleri
Silik kopyaları bırak yaşayanlara
Sen sessiz ölümlerle zırhlanan gerçeği yaz
Ve hazin güz yağmuru görünümünde
Yağan ebediyeti
(Daktilo Kızın Ölümü Üzerine Caz İçin Nihavent)

Son olarak şairin kendisi yazdığı şiirde şiirde sanatı şöyle tasvir ediyor:

uzun burnunu her şeye sokuyor
ve sinek kanatlı hayal gücüyle
her engeli aşabileceğini,
her kılığa girebileceğini;
dokunaklı sesiyle de
her gönlün kapısını açabileceğini
ve her akla sığabileceğini sanıyor, şiir.

herkesin gençliğinde
yaşanmamış bir çocukluğun,
yaşlılığında da yaşanmamış bir gençliğin
gömülü olduğunu biliyor
ve işte bunlarla geri döndüğüne
inandırmaya çalışıyor bizi.

düpedüz el koymak istiyor böylece
içimize gömülü hazinelere,
acılara da, erinçlere de
utançlara da, övünçlere de…
peki, kim bunu istiyor ondan
ve hakkı var mı bu kadar ileri gitmeye!

pek de sinameki, kahramanımız,
pek de alıngan!
insanda gördüğü, duyduğu her şey,
ama her şey dokunuyor ona.
ve değdiği, dokunduğu her şey de
yakıyor, yaralıyor onu.

bakınca, dosdoğru içinize bakıyor, sözgelimi.
ve kaçırıyorsunuz siz de, çaresiz, gözlerinizi;
ama işte oyuna geldiniz yine!
onun istediği de bu çünkü:
kaçırtmak sizi ruhunuzun ta diplerine,
kendi şiirinizin sizi beklediği yere!

böyle böyle yüzgöz olma pahasına da olsa,
bazen insanlarla, bazen fikirlerle,
bazen de sözcüklerle denemek istiyor
daha şimdiden,
mezarda kurtlarla, böceklerle,
mezarlık fareleriyle
‘kavim kardeş’ şenlikli yaşamanın,
hiçliği unutturan oyunlar oynamanın
değişik yollarını.

CAHİT KOYTAK’IN ESERLERİ

“İlk Atlas” adlı şiir kitabı ilk olarak 1990 yılında Ahmet Kot’un yönettiği Yazı Yayıncılıktan çıkmıştır. Daha sonra Ocak 2011’de Timaş Yayınları tarafından ikinci defa basılmıştır. Timaş Yayınları şairin bu kitabını şöyle tanıtmıştır:

(Büyülü serüvenin ilk durağına dönüş: İlk Atlas…
“Yazdığım her şeyin bir bütünün parçası olduğunu düşünüyorum. Onu hissederek yazıyorum. Büyük bir define haritasının kayıp parçalarını keşfedercesine, her yazdığım şey o bütünün dolmayı bekleyen bir parçası gibi doğuyor bende. Aslında bütün gerçek şairlerin böyle bir bütünlük içinde yaşadıklarına inanıyorum, ama ben bunu kendimde çok baskın bir şekilde hissediyorum.” diyen Cahit Koytak, şiire hasredilmiş ömür mesaisinde her şeyi şiir olarak gören, her şeyi şiire dönüştüren bir şair. Yoksulların ve Şairlerin Kitabı Üçlemesi ile başlayan Cahit Koytak kitaplığının yeni durağı, aslında serüvenin başlangıç noktası: İlk Atlas.
Şiirleriyle uzun hem de çok uzun bir yolculuğa çıkmayı düşünen şairin kısa bir yolculuğu gibi İlk Atlas. Kısa ama bir o kadar da kapsamlı, haber verici, yoğun bir ön keşif gezisi gibi; ardından gelecek büyüleyici bir külliyatın habercisi. Yirmi yıllık uzun bir aradan sonra, bünyesine kattığı yeni şiirlerle İlk Atlas raflarda yerini alıyor yeniden.)

Uzun bir aradan sonra “Yoksulların Ve Şairlerin Kitabı” 3 kitaplık seri halinde Timaş Yayınları tarafından basıldı. İlki Şubat 2010’da, ikincisi “Yoksulların Ve Şairlerin Kitabı 2” Mayıs 2010’da ve sonuncusu “Yoksulların Ve Şairlerin Kitabı 3” ise Ekim 2010’da okuyucularla buluştu. bu üç kitap uzun bir birikimin sonunda ortaya çıkmıştır. Cahit Koytak ilk kitabından sonra geçen 20 yıl içinde hiç şüphesiz şiir yazmayı sürdürdü; ancak kendi deyimiyle şiirlerini bastırabileceği bir yayınevi bulamadı. Bu süreçte son derece yetkinliği artmış ve sayısı oldukça çoğalmış şiirlerini 2010’da şiirseverlerle buluşturmuş oldu.

Cahit Koytak, uzun süre kitap basmaya ara verdikten sonra art arda 3 serilik kitap dizisini yayınlattıktan 1 yıl sonra Mayıs 2011’de yine Timaş Yayınları’ndan “Yeni Başlayanlar İçin Metafizik” adlı şiir kitabını basmıştır. bu kitap ile Cahit Koytak hakikatin özünü ve varlığın ruhunu keşfe çağırıyor okuru.

Son olarak Cahit Koytak’ın “Cazın Irmakları” adlı şiir kitabı Ocak 2012’de yine Timaş Yayınları’ndan çıkmıştır. Bu kitapta caz ve blues üzerine kurduğu şiirlerle sesleniyor bu kez okuyucusuna. Cazın ve bluesun şiirle kardeşliğini en güzel Cahit Koytak anlatıyor. Şiirleri dinleyip, cazı okurken buluyorsunuz kendinizi.

Cahit Koytak’ın yakın zamanda çıkması beklenen “Şen Maneviyat” adlı şiir kitabı da bulunmaktadır.

SONUÇ

Şimdiye kadar yazdığım tüm bilgi ve görüşlerden yola çıkarak bir Cahit Koytak portresine ulaşabiliriz.

Cahit Koytak’ın imgenin hemen hemen hiç ortalarda olmadığı bir şiir anlayışı vardır. Koytak’ın, istiarelerin, benzetmelerin, metaforların çok incelikle işlendiği ama 2. Yeni’den beri Türk Şiiri’inde vazgeçilmez olan bireyin ve bireyin imgeleminin şiire hakim olması ilkesinin göz ardı edildiği bir şiir anlayışı vardır. Şiirlerinde ‘ben’ yoktur. Çoğunlukla düzyazıya yaklaşan hatta şiirsel metin denebilecek şiirleri vardır. Şiirlerinin kalkış noktasını insanlara herhangi bir konuda kendi bildiği doğruyu anlatma arzusu vardır. Son dönemde güncel politik olaylara değinen şiirlerine bakıldığı zaman bu niyet hemen görülür.

Son sözü Cahit Koytak’ın kendisine bırakıyorum:

AĞACA, RÜZGÂRA, YAĞMURA POETİKALARI SORULSA…

Badem ağacına, çiçeğinden sual olunsa,

“Baharı bekleyin ve bunu saka kuşuna sorun!”

diyecektir.

Yağmurdan, kendini anlatması istenecek olsa,

“Tohum olun ve bunu toprağa sorun!”

diyecektir.

Bir kayadan bilgi sorulsa, suskunluğuna dair,

“Kulaklarınızı tıkayın

ve bunu kalbinize sorun!” diyecek

ve tutup daha derin bir sessizliğe gömülecektir.

Şairden de konuşması istenecek olursa, şiir hakkında,

kimi şair saatlerce, belki günlerce konuşacaktır size.

İyi olan da budur belki.

Çünkü böyle biri, konuşa konuşa, şiirin gökçe haritasını

avucunun içi gibi serebilir gözlerinizin önüne.

Size su çektiği kuyuları,

tırmandığı burçları gösterebilir.

Elinizden tutup, meleklerle ya da cinlerle

çene çaldığı gök katlarını

ya da mağaraları gezdirebilir size.

Ne mutlu bunu yapabilen şaire!

Ve ne mutlu onu dinleyenlere!

Ama kimi şair de konuşmayacaktır sizinle.

Çünkü bakın, konuşmasını sevmeyebilir böyleleri;

Belki beceremez de.

Ve kendisine şiir hakkında sorulduğunda,

“Rüzgârı dinleyin! der; geceyi dinleyin,

denizi dinleyin! der.

Şehirlerin uğultusuna kulak verin!

Şehirlerin, ormanların, mezarların uğultusuna…

Kulağınızı toprağa, ağaca, yastığa,

âşıkların kalbine, meczupların beynine,

hamile anaların karınlarına dayayın ve

varlığın sesini oralarda dinleyin!” der.

Bunları söyler ve susar;

belki ötesini bilmediği için,

belki sorulardan korktuğu için,

belki de, yalnızca şiirin sesi duyulabilsin diye

bunları söyler ve susar.

Bunları söyler ve susar,

kanatlarının hışırtısı duyulabilsin diye, şiirin!

Rüzgârın, gecenin, denizin;

kalemin, fırçanın ya da mızrabın sesi;

sessizliğin sesi,

uyumun ve kaosun sesi…

Ve olabilir ki, yeterince sessiz,

yeterince dolu bir anda,

Tanrı’nın sesi

duyulabilsin diye,

tutar daha derin, daha büyük,

daha dokunaklı

ve daha konuşkan

bir sessizliğe gömülür.

BİBLİYOGRAFYA

KİTAPLAR

Koytak, Cahit. Cazın Irmakları. 1. baskı, İstanbul: Timaş Yayınları, Ocak 2012.

Koytak, C. İlk Atlas. 1. baskı, İstanbul: Timaş Yayınları, Ocak 2011.

Koytak, C. Yeni Başlayanlar İçin Metafizik. 1. baskı, İstanbul: Timaş Yayınları, Mayıs 2011.

Koytak, C. Yoksulların ve Şairlerin Kitabı. 1. baskı, İstanbul: Timaş Yayınları, Şubat 2010.

Koytak, C. Yoksulların ve Şairlerin Kitabı 2. 1. baskı, İstanbul: Timaş Yayınları, Mayıs 2010.

Koytak, C. Yoksulların ve Şairlerin Kitabı 3. 1. baskı, İstanbul: Timaş Yayınları, Ekim 2010.

Koytak, C. Gazze Risalesi. 1. baskı, İstanbul: Pınar Yayıncılık, Ağustos 2009.

The post Cahit Koytak: Hayatı, Sanatı, Fikirleri, Eserleri appeared first on Sanat Duvarı.